De WKO wordt compact

De tijd dat WKO-installaties hele ruimtes in beslag namen lijkt voorgoed verleden tijd. Tegenwoordig worden ze bijna kant-en- klaar aangeleverd op stalen frames van niet veel meer dan tien vierkante meter. Zoals de WKO in het nieuwe onderzoekscentrum van Danone in Utrecht.

Door Tijdo van der Zee, in Installatie XL, december 2012

Een ‘kleintje’ is de nieuwe WKO in de kelder van het nieuwe onderzoekscentrum van Danone op het Utrecht Science Park niet te noemen. Het apparaat levert namelijk een verwarmingsvermogen van 1250 kW en een koelvermogen van 2640 kW met een maximaal debiet van twee keer 186 kubieke meter per uur. Toch past hij in een klein hoekje van de kelder, die straks verder vooral gereserveerd is als parkeergarage. Lees verder De WKO wordt compact

‘BIM tot in de kruiwagen’

Bij het woningcomplex Summertime aan de Amsterdamse Zuidas lijken op het eerste gezicht geen twee appartementen hetzelfde. Een op het oog zeer complexe bouwklus dus. Maar door slim gebruik van BIM-software kon die complexiteit drastisch worden teruggebracht. En door middel van scanbare QR-codes, kon het bouwmodel zelfs tot op de bouwplaats zijn diensten bewijzen.

Eind maart op de Amsterdamse Zuidas. Het zonnetje schijnt uitbundig en op de balkons van woningcomplex Summertime aan de George Gershwinlaan – de naam is ontleend aan de beroemde aria van de Amerikaanse componist George Gershwin – staan de eerste klapstoeltjes al uitgeklapt. Lees verder ‘BIM tot in de kruiwagen’

‘Goede buur’ Raedthuys en bedrijven spreken slagschaduwregeling af

De energiebedrijven Raedthuys Pure Energie en de Deventer Energie Coöperatie (Dec) hebben een slagschaduwregeling getroffen voor bedrijven die last hebben van de twee windturbines langs de snelweg A1 ten zuiden van Deventer. Als bedrijven in een jaar meer dan 10 uur last hebben van de schaduw, schakelen de turbines uit. Voor woningen gelden al wettelijke normen voor slagschaduw. Voor bedrijventerreinen zijn die er niet. “Dit zien wij als goed nabuurschap.”

De wettelijke norm voor woningen is 6 uur slagschaduw per jaar. Dat is eigenlijk een versimpeling van een iets lastiger rekensom, want die gaat uit van slagschaduw die gemiddeld meer dan 17 dagen per jaar gedurende meer dan 20 minuten per dag kan optreden. In Deventer maken ze het zich niet zo moeilijk. “Wij laten gewoon een tellertje lopen. Als we boven de 10 uur uitkomen, stoppen we de turbine. En we laten hem weer lopen als de zon weg is”, zegt Raedthuys-manager Arthur Vermeulen.

De twee Enercon E-92-turbines, met een gezamenlijk vermogen van 4,7 MW, zijn sinds vorig jaar operationeel. Maar al snel bleek dat veel bedrijven last hadden van de schaduw van de voorbijflitsende wieken. Een enquête van ondernemerscollectief Bedrijvenparkmanagement wees in mei dit jaar uit dat 20 van de 105 bedrijven op de industrieterreinen Hanzepark en Kloosterlanden hinder ondervonden. “Voor bedrijventerreinen zijn er geen normen voor slagschaduw”, zegt Vermeulen, “je wordt er geacht wat hinder van elkaar te dulden.” Vermeulen zegt dat Raedthuys en Dec in eerste instantie geen rekening hadden gehouden met eventuele schaduwoverlast. “Maar ik kan me er alles bij voorstellen. Vooral bij kantoren met veel ramen, waar mensen achter hun bureau zitten, kan het geflikker van het licht vervelend zijn.”

Een aantal gesprekken verder is er nu een compromis gevonden. Na 10 uur slagschaduw schakelen de turbines uit. “Dat is een compromis tussen 6 uur en helemaal geen regeling”, zegt Vermeulen. Of een pand wel of geen last heeft van slagschaduw wordt niet gemeten maar berekend. Vermeulen: “Dat is een kwestie van astronomie en meetkunde: op welke gevels, op welke uren van de dag en met welke zonnestand valt de schaduw op het pand?” Die gegevens worden ingevoerd in de besturingsset van de windturbines. Een lichtmeter kan vervolgens meten wanneer de zon schijnt. De slagschaduwregeling kan van start gaan als alles goed is ingeregeld, wat naar verwachting enkele weken duurt.

Uiteraard hangt het af van de weersomstandigheden of en hoeveel Raedthuys en Dec er bij inschieten. Voor nu gaat Raedthuys uit van een omzetderving van “enkele tienden van procenten”, die je kennelijk over moet hebben voor “goed nabuurschap”.

En schept dit een precedent voor andere bedrijventerreinen? Vermeulen: “Daar hebben wij natuurlijk wel over nagedacht. Wij weten nu niet of we al snel met een volgend geval te maken krijgen. Maar je kan je ogen niet voor deze problematiek sluiten. Dit is voor ons het eerste bedrijventerrein waar we meerdere klachten ontvingen. Deze regeling wordt niet standaard onze norm. We gaan het van situatie tot situatie bekijken.”

Vanuit de gedragscode voor wind op land is bepaald dat windparkexploitanten budget (EUR 0,50 per MWh) reserveren voor het creëren van draagvlak. Maar van dat potje maken Raedthuys en Dec in Deventer geen gebruik. Vermeulen: “Dit is een ‘pre-gedragscode’ project.”

© 2017 Energeia. Alle rechten voorbehouden.

  • Tijdo van der Zee
  • 11 november 2016
  • Energeia

Vergister Schiermonnikoog loopt vast op glycerine

Er komt voorlopig geen co-vergister op het eiland Schiermonnikoog. Coalitiepartijen Ons Belang en D10 van de gemeente Schiermonnikoog willen het voormalige Omrin-terrein, waar de vergister gepland is, niet verkopen. Struikelblok blijkt de aanvoer van glycerine van het vasteland.

Zes boeren op het Waddeneiland willen al jaren een mestvergister bouwen, die jaarlijks 2 mln kuub groen gas zou kunnen produceren, ofwel 80% van de aardgasbehoefte van het eiland. In 2009 kwamen zij met de gemeente overeen dat zij het voormalige Omrin-terrein konden overnemen om daar de installatie neer te zetten. Lees verder Vergister Schiermonnikoog loopt vast op glycerine

Op Mindanao zijn rust en vrede nog ver weg

Op het eiland Jolo, in het zuiden van de Filippijnen, gijzelt de islamitische splintergroepering Abu Sayyaf sinds half januari drie medewerkers van het Rode Kruis. Een stijlloze tactiek, vinden de twee serieuzere islamitische afscheidingsbewegingen op het naburige Filppijnse eiland Mindanao. Maar veel meer dan vier decennia wapengekletter en honderdduizend doden, leverde hun vrijheidsstrijd ook niet op. En dat is ook de onwillige regering in Manilla aan te rekenen.

(Een verkorte versie van dit artikel verscheen in 2009 in het NRC Handelsblad)

p1000711

Het is 18 augustus 2008. Om vier uur ’n nachts overvallen honderden gewapende mannen de kustdorpen Kauswagan en Kolambugan op het Filippijnse eiland Mindanao. Vier uur later vertrekken ze, terug de bergen in. 41 dorpelingen zijn dan vermoord, honderden verwond en tientallen huizen in de brand gestoken. Nu, zeven maanden later zijn de huizen nog steeds niet herbouwd, veel gevluchte bewoners nog niet teruggekeerd en de psychische wonden nog steeds niet geheeld.
Lees verder Op Mindanao zijn rust en vrede nog ver weg

Aanbesteding voor tientallen kilometers Limburgse warmteleiding

De gemeenten Sittard-Geleen, Beek en Stein hebben een Europese aanbesteding uitgeschreven voor ‘duurzaam warmtebedrijf’ het Groene Net, een pijplijn die warmte van Biomassa Energiecentrale Sittard (Bes) en industrieterrein Chemelot naar 5.000 woningen en 40 gebouwen (30.000 woningequivalenten) in Limburg brengt. Het project kost naar verwachting ongeveer EUR 82 mln.

Door: Tijdo van der Zee, in: Energeia, mei 2011

De aanbesteding vindt plaats via een zogenaamde ‘concurrentiegerichte dialoog’. Daarin doen twee tot vijf overblijvers van een eerste selectieronde mee. Met deze deelnemers worden intensieve gesprekken gevoerd. Pas daarna kunnen zij een offerte indienen. Deelnemers dienen in ieder geval een minimumjaaromzet hebben van EUR 250 mln. Lees verder Aanbesteding voor tientallen kilometers Limburgse warmteleiding

Nuon vervangt besturingssysteem Hemweg-kolencentrale

Nuon vervangt besturingssysteem Hemweg-kolencentraleNuon gaat het besturingssysteem voor de Hemwegcentrale vervangen. Het bestaande systeem van leverancier ABB dateert nog van 1993, toen de centrale in gebruik genomen werd, en is verouderd.

Het gaat om het besturingssysteem voor Hemweg 8, de kolengestookte eenheid met een vermogen van 630 MW. De gasgestookte eenheid 9 (435 MW) is pas operationeel sinds 2012 en valt buiten de opdracht. Lees verder Nuon vervangt besturingssysteem Hemweg-kolencentrale

Journalistiek en Redactie